Vesti

Milankovićeva vremenska kapija

U okviru obeležavanja Milankovićevih jubileja-140 godina od rođenja i 110 godina od dolaska na Univrzitet u Beogradu Udruženje Milutin Milanković i Narodna banka Srbije organizuju, pod pokroviteljstvom Ministarstva kulture i informisanja Republioke Srbije, izložbu Milankovićeva vremenska kapija. Izložba će se održati u izložbenom prostoru Narodne banke Srbije u Nemanjinij 17 od 05. novembra do 03. decembra. Svečano otvaranje izložbe je 05. novembra u 18.00 sati. Izložbu će otvoriti ministar kulture i informianja Vladan Vukosavljević.

Život i delo Milutina Milankovića duboko oslikava jedan od najsvetlijih perioda u razvoju srpskog naroda, vreme kada su nacionalni zanos i svest bili  iznad interesa pojedinaca. Rođen 28. maja 1879. godine u Dalju, mestu na Dunavu, u okolini Osijeka, gde je završio osnovno obrazovanje. Studije gradđevine i doktorat završio je u Beču, kao prvi Srbin doktor tehničkih nauka.

Iako je stručnim i naučnim radom  stekao ugled afirmisanog  građevinskog stručnjaka i pronalazača 1909. godine, poput brojnih srpskih intelektualaca iz rasejanja, nošen dubokim patriotizmom, napušta udoban život, uspešan i finansijski veoma unosan posao građevinskog inženjera u Beču, dolazi u Beograd za profesora Filozofskog fakulteta. Radeći i živeći 50 godina u Beogradu doživeo je vrhunac svog stvaralačkog rada.

Svetskoj nauci  podario je teoriju o klimatskim promenama, kojom je objasni tajnu ledenih doba, pravoslavlju najprecizniji kalendar, a tehnici  armirani beton.

Svojoj Srbiji, zajedno sa Mihailom Petrovićem-Mikom Alasom i Bogdanom Gavrilovićem, poznatu  “beogradsku matematičku školu”, brojne kadrove u oblasti prirodnih nauka, veliki broj građevinskih objekata, divna književna  dela kojim nas je proveo kroz vasionu, vekove i carstvo nauka.

U Srbiji nema muzeja njemu posvećenog,  pa se tragovi njegovog naučnog opusa, kao i podaci o njegovoj ličnosti, još uvek  nalaze u arhivima, muzejima i bibliotekama u mestima u kojima je živeo i radio (Dalj, Osijek, Beč, Beograd, Budimpešta). Materijali su teško dostupni javnosti, pa su mnogi periodi iz njegovog života i rada gotovo nepoznati, ili su, slučajno ili namerno, pogrešno predstacljeni.

Na izložbi će biti predstavljeni arhivski materijali iz oblasti u kojima se odslikavaju Milankovićeve naučne misli (građevinarstvo, astronomska teorija o klmatskim promenama, reforma kalendara, naučno-popularna dela), ali i drugi artefakti (originali starih izdanja knjiga, lične stvari, fotografije, prepiska sa poznatim svetskim naučnicima i dr.). Izložba hronološki prikazuje period od dolaska Milutinovih predaka u jednoj od srpskih seoba, školovanje u Dalju, Osijeku i Beču, građevinsku aktivnost u Beču, rad na Univerzitietu i Akademiji u Beograd,  boravak u internaciji u Budimpešti, učešće na pravoslavnom kongresu u Carigradu 1923. godine, do bogate građevinske aktivnosti u Srbiji i Jugoslaviji.